Jacek Mańko

Ukazał się najnowszy numer Magazyny kontakt pod tytułem "Ujawniamy" poświęcony (nie)wiedzy, dezinformacji oraz teoriom spiskowym.

Miałem przyjemność napisać do tego numeru tekst zatytułowany "Jeden ekspert powie tak, a drugi nie jest ekspertem", który traktuje o kryzysie wiedzy eksperckiej (z niesamowitymi ilustracjami @pola.piesak)

Zjawisko kryzysu wiedzy eksperckiej wydaje się być w Polsce wciąż nie do końca rozpoznane, co wyraża się pewnym oczekiwaniem społecznym, jakoby:

"Eksperci czy naukowcy mieliby więc za zadanie przede wszystkim zredukować niepewności, a niekiedy też rodzący się z niej zwykły lęk po stronie opinii publicznej. Czyli mają po prostu wyjść i powiedzieć, o co w danym problemie chodzi: co się wydarzy, co robić, czego unikać, co zadziała, a co nie, które stanowiska pracy albo szczepionki są bezpieczne.
Eksperci mają być jak Jezus, który podczas Kazaniu na Górze nauczał: „Niech wasza mowa będzie: Tak, tak; nie, nie. A co nadto, od Złego pochodzi.”

Nie byłbym też sobą jakbym nie dodał czegoś o sztucznej inteligencji ;)

Całość tekstu do przeczytania jedynie wraz z całym Magazynem (do którego zakupu bardzo zachęcam!) pod adresem

https://magazynkontakt.pl/magazyn/kontakt-59-2026-ujawniamy/

Te 20-30 zł to bardzo symboliczna opłata, jak za taką jakość tekstów oraz ilustracji!

Miałem sposobność (skądinąd już drugi raz) zagościć w znamienitym podcaście Techstorie tym razem tematem odcinka było zagadnienie w pewnym sensie bardzo mi bliskie (a w innym bardzo obce) jakim jest tzw. "ogólna sztuczna inteligencja" czyli Artificial General Intelligence AGI.

Wrzucam link do spotify, ale jest też na YT i pewnie innych podcastowniach też

https://open.spotify.com/episode/6F8J3xr3UwdEYeJJfTbxXy?si=36b2f25399eb4a1e

Dodatkowo – tym bardziej zaszczyt mnie kopnął – wypowiadam się obok Karen Hao, która AGI poświęca sporo miejsca w swojej książce "Imperium sztucznej inteligencji".

Jak również mnóstwo innych nagrań czy tekstów, by wymienić kilka w ramach poszerzenia perspektywy:

🔷 "Why is OpenAI So Obsessed with AGI?" – https://www.youtube.com/watch?v=lsuSrT2Yfo4

🔷 "Silicon Valley Insider exposes Cult-Like AI Companies | Aaron Bastani Meets Karen Hao" – https://www.youtube.com/watch?v=8enXRDlWguU

W ogóle to korzystając z okazji podrzucę też parę innych ważnych dla mnie źródeł pisanych w tej sprawie. I tak:

🔷 Tekst z 2017 autorstwa samego założyciela Wired Kevina Kelly'ego "The Myth of a Superhuman AI" (ma, nadzieję, że nie zmienił poglądów w międzyczasie!) – https://www.wired.com/2017/04/the-myth-of-a-superhuman-ai/

🔷 Tekst "The Myth of AGI" – https://www.techpolicy.press/the-myth-of-agi/ z Tech Policy Press autorstwa prof. Emily Bender oraz Alex Hanna, autorek niewydanej jeszcze po polsku książki "The AI Con: How to Fight Big Tech’s Hype and Create the Future We Want"

🔷 Raport AI Now Institute Artificial Power: 2025 Landscape Report
a w szczególności rozdział 1.1 "The AGI Mythology: The Argument to End All Arguments" – https://ainowinstitute.org/publications/research/1-1-the-agi-mythology-the-argument-to-end-all-arguments

Yy a to po jakiemu jest?

W maju polecam świeżo wydane tłumaczenie książki autorstwa Karen Hao „Imperium sztucznej inteligencji. Sny i koszmary w OpenAI Sama Altmana” wydanej przez Wydawnictwo Szczeliny w tłumaczeniu Piotra Grzegorzewskiego.

Oraz wywiad dla OKO.press, jaki na te okoliczność miałem przyjemność przeprowadzić z Autorką.

Link 👉: https://oko.press/karen-hao-imperium-a-i-od-ideologii-do-wladzy

W rozmowie rozkładaliśmy imperium na czynniki pierwsze: od modelu finansowania VC przez ideologię religię i politykę, bo to na tych filarach takie imperium sie trzyma. No i nie zapominajmy, że skoro imperium to „emperor has no clothes” o czym (najwyższy czas) się przekonujemy.

Najważniejszy dla mnie wątek tej rozmowy (oraz książki) był taki, że to co obecnie najczęściej nazywamy sztuczną inteligencją (czyli to coś głównie w wariancie kalifornijskim finansowanym przez VC coraz częściej zaprzęgane przez aparat państwowy do "wygrania globalnego wyścigu") jest tak naprawdę projektem politycznym wspieranym dodatkowo przez quasi-religijne ideologie.

Projektem politycznym, w którym chodzi o pozbawianie ludzi sprawczości, narzucanie określonych wizji pracy, gospodarki (czyli labor displacement). a nawet wizji natury ludzkich zdolności poznawczych. I to na tych filarach jakoś trzyma się to imperium

Jak mówi w wywiadzie sama Karen Hao:

"Właśnie dlatego uważam AI za projekt polityczny. Chodzi o próbę zbudowania globalnego systemu politycznego, w którym istnieje tylko jeden dominujący gracz – podejmujący wszystkie decyzje – i jest nim samo imperium."

A jedną z dostępnych, choć chyba niedocenianych metod w walce przeciwko takim imperium są formy organizacji środowisk pracy.

Zapraszam do lektur(y)!

Popełniem tekst dla Więzi. Pierwszy choć mam nadzieję, że nieostatni.

Zachęcam do lektury:

https://wiez.pl/2026/05/21/sztuczna-inteligencja-jest-falszywa-odpowiedzia-na-prawdziwy-kryzys/

Krótka zajawka:

Powiedzieć, że hype (ang. określenie na medialny szum, rozgłos wokół wydarzenia, osoby lub produktu) wokół sztucznej inteligencji przeorał naszą zbiorową wyobraźnię, to jakby nic nie powiedzieć. Wystarczy krótki rzut oka na – niezastąpioną w tej kwestii – platformę społecznościową LinkedIn, by zobaczyć wysyp nagłówków oraz postów w rodzaju: „uczę się AI” albo „korzystam z AI”.

Nieco wyżej na tej aspiracyjnej drabinie znajdują się ci, którzy deklarują, że „nauczają AI”, podczas gdy najwyższym stopniem wtajemniczenia wydaje się być „wdrażanie AI”. A jeśli ktoś nie za bardzo wie, co właściwie napisać o swoim związku z tą technologią, to wpisuje po prostu „entuzjasta AI”, by chociaż symbolicznie zaznaczyć tym samym swoją przynależność grupową.

Microsofto-speaku ciąg dalszy – człowiek chciał otworzyć sobie OFFLINE własny plik we wordzie własnoręcznie utworzony i zapisany – niestety w chmurze microsoftu

Bardzo fajne UX patterny. Po co w ogóle wskazywać, które zgody są obowiązkowe a które służą "profilowaniu i marketingowi"

Wielki Post to w tradycji katolickiej czas rekolekcji i choć nie jestem przesadnie religijny, pozwolę podzielić się zwięzłym, esencjalnym nagraniem przygotowanym przez Zakon Dominikanów "Czy sztuczna inteligencja posiada status osobowy i realną inteligencję?" autorstwa dr hab. Mariusz Tabaczek OP

Nagranie zawiera wiele smakowitych fragmentów, także dla niewprawnych teologicznie istot nieposługujących się określeniami takimi "substancja" czy "duchowa dusza", oto jeden z nich:

"Wizja transferu umysłu [do komputera] opiera się na błędnej gnostyckiej antropologii która traktuje jaźń, czyli osobowość podmiotową, jak software który można odseparować od hardware'u ciała. Tymczasem ludzka osoba to niepodzielna jedność hylemorficzna."

Mniej więcej wiadomo o co chodzi i można znaleźć wspólny grunt zdecydowanie łatwiej niż z przedstawicielami "Zakonu AI".

Link (choć ten AI slopik na grafice zupełnie niepotrzebny) 👇

https://www.youtube.com/watch?v=C8TdwQOna2c

sell me this piekarnik
it's AI powered

Dla Forum Akademickiego razem z dr hab. prof UŚ Michałem Krzykawskim napisaliśmy tekst/polemikę o roli naukowców kontekście rozwoju technologii obliczeniowych zwanych sztuczną inteligencję.

W tle ideologiczne uwikłanie, wątek AI Safety, czyli czy technologia może 'sama z siebie' coś zrobić, np. dokonać przełomu naukowego, albo skrzywdzić człowieka.

Zapraszam do lektury:

https://forumakademickie.pl/po-co-nam-naukowcy-skoro-mamy-ai-polemika/

#humdev

koncypuję takiego mema, wersja beta

Co to w ogóle za blada, mechanistyczna, pusta w środku postać bez wyrazu pełniąca głównie funkcję dekoracji wewnętrznej?

O, nawet robot też jest.

Metaverse zdechł, teraz to cholerstwo. Obrodziło dobrymi wiadomościami ostatnio

Jakis czas temu zaczalem robic taka kompilacje - na czasie

Akurat na Triduum Paschalne.

Przy okazji warto otwiedzać blog Eda Zitrona! https://www.wheresyoured.at

Jest straszną ironią losu że ten paskudny robot ma sie nazywać "Platon", podczas gdy faktyczny Platon jest rugowany z uczelni wyższych

Hmm, nasuwa mi się pewien pomysł

Pod koniec marca w Wyborcza.biz ukazał się wywiad (po lewej) z Peterem Wallichem "doradcą ds. bezpieczeństwa AI". Pozornie tytuł ten może trochę kontrastować z leadem tego wywiadu, który raczej przypisalibyśmy jakiemuś technologicznemu liderowi/ewangeliście.

Popełniłem polemikę – link (za paywallem 💸)

https://wyborcza.biz/biznes/7,179195,32711884,strzezcie-sie-falszywych-doradcow-ds-bezpieczenstwa-ai.html

Okazuje się, że nie ma tu żadnej sprzeczności, a dość niejasny obszar "bezpieczeństwo AI" - tłumaczone z angielskiego jako "AI Safety" – choć ma się zajmować przede wszystkim bezpieczeństwem i ochroną ludzi przed sztuczną inteligencją, to nagminnie powiela dominujące narracje z kalifornijskiego sektora AI, tę o nadchodzącej "superinteligencji" czy że "Bo być może podzielimy los małpek kapucynek. Będziemy istnieć, ale zasadniczo będziemy dla świata całkowicie zbędni. "

I nie tylko, bowiem – co trzeba wyraźnie podkreślić – obszar „AI Safety”, pozostaje w istotnym stopniu uwikłany finansowo, personalnie oraz ideologicznie w relacje z technologicznymi korporacjami i startupami AI.

Mamy tu więc do czynienia ze swoistym ekosystemem wzajemnych zależności: „AI Safety” potrzebuje przemysłu AI, by uzasadniać swoją rolę poprzez ostrzeganie przed „wykładniczo rosnącymi możliwościami AI”, a z kolei przemysł ten potrzebuje działów „AI Safety” niczym listka figowego jako sygnał odpowiedzialności i troski o społeczne konsekwencje rozwoju technologii.

wciąż aktualne

Fajno, od teraz logując się na WP trzeba klikac w bardzo dobrze widoczny, wyeksponowany na pierwszym miejscu przycisk, "Rozumiem ryzyko" w kontekście korzystania z adblocków :)

Na weekendową lekturę poleca się mój tekst dla @oko_press@101010.pl o(medialnym) zjawisku tzw. 'psychozy AI'.

Należy od razu sprostować, iż samo to określenie 'psychoza AI' jest co najwyżej skrótem myślowym i jako takie nie funkcjonuje w literaturze medycznej ani naukowej. Nie oznacza, to że jest zupełnie nieprzydatne. Ani że chatboty nie niosą żadnych ryzyk (bo wiemy że tak).

A na anglojęzycznej Wikipedii istnieje nawet osobne hasło „Przypadki śmiertelne powiązane z użyciem chatbotów” (Deaths linked to chatbots) wymieniające wiosną 2026 roku kilkanaście przypadków.

https://oko.press/czy-obcowanie-z-chatbotami-moze-wywolac-psychoze-sprawdzamy-te-leki

Strasznie mi sie podoba na *nowej* stronie Blablacar, że jest domyślnie zaznaczona i jakże bardzo widoczna opcja w lewym dolnym roku "pokaż noclegi", która akurat przekierowywuje na stronę Bookingu po tym co wpiszemy w "miejsce docelowe"

To bardzo dobrze współgra z 20-30% prowizją, jaką Blablacar pobiera od pasażerów!! Czyli przy przejeżdzie za 60 zł, które płacimy kierowcy, dodatkowe 15zł haraczu płacimy platformie.

Kapitalizm platformowy to jest jednak coś

Oczywiście wysyp antyukraińskich komentarzy - i to na każdej platformie społecznościowej